Ressursar‎ > ‎

Dokumentasjon

Dokumentasjonsarbeidet er den mest tidkrevjande delen av arbeidsprosessen i minnesamling med video. Mange vil også seie at det er den viktigaste. 

Loggen skal gi brukarar (i framtida og i dag) eit oversyn over kva intervjuet handlar om, og kor dei kan finna det dei har lyst til å sjå.  Her har Bjørn Enes  forsøkt å forklara:

Om logging:

 
Datakunnskap: 
Du treng nesten ingen datakunnskap for å kunne hjelpa til med logging.  
Du må kunne ta imot ein epost med adressa til videoen du skal logga. Den kan sjå slik ut: https://vimeo.com/328354296
Du må hunne dobbeltklikka på adressa, slik at nettsida med videoen opnar seg. 
Så må du kunne skriva inn passord.  
Du startar og stoppar videoen med den breie orddelingstasten nederst på tastaturet ditt. 
    Eit trykk = start.  Og når videoen går, stoppar du han med ett nytt trykk på mellomromstasten. 
Meir datakunnskap treng du ikkje!  

"Perler på ei snor": 
 
Eit munnleg historie-intervju er som ei lang snor, tettpakka med perler. Kvar perle er ei delforteljing. 
Det viktigaste du må kunne er å lytta. 
Det viktigaste du må trena opp, er å evnene til å bestemma kor kvar perle startar. 

Tidskoder:
Slike "koder" er ikkje meir komplisert enn informasjon om kor mange timar, minutt og sekund som har gått sidan start. 
01:23:12:00 betyr ein time, 23 minutt, 12 sekund og 0 hundredels sekund. 
(Hundredelane treng me ikkje bry oss om når me loggar. Det er greit å vite at nokre dataprogram har dei med (WeVideo, Excel), andre ikkje (Vimeo, Google rekneark)).
Du finn tidskodane nederst i videobildet når videoen går. Du må kanskje føra musepeikaren over der for å få dei fram.

Stikkord:
Formålet med stikkorda er å gjera videoen søkbar.  Brukarar - no og i framtida - som søker etter noko som finst i dette opptaket, skal fyrst finna nettsida der loggen står. Når dei ser loggen, skal dei raskt kunne få eit overblikk over kva det inneheld. Vil dei så sjå nærare på det, skal dei like raskt kunne finna tidskodane for det dei vil sjå på.  Aller helst skal desse tidskodane også vera klikkbare. 
Ein kunst er å bruka sannsynlege søkeord: Finst det ei emneordliste for fagfeltet, så er det fint å bruka ord frå den.  
Ein annan kunst er å bruka forteljaren sine formuleringar.  Mange er interesserte i språk og språklege særtrekk.
Eit tredje kunst er å markera  "gullkorn" - særleg gode formuleringar - gjerne med direkte sitat.
Dette er ein samansett kunst. Me blir sikkert aldri perfekte - men truleg blir me betre for kvar gong me lagar ein logg!

Etikk:
https://presse.no/pfu/etiske-regler/
Ein viktig del av loggejobben er å vurdera om det finst etiske eller juridiske problemfelt i intervjuet. 
Viss du finn slike, er det viktig å markera dei tydeleg, slik at prosjektleiar ser dei når ho/han får loggen. Marker - gjerne med raudfarge - kor dei startar (tidskode), og kor  dei er gått over. 
Blir det sagt noko om ein namngitt person, som ho/han må ha rett til å forsvara seg mot? 
Seier intervjuobjekt eller intervjuar noko som dei truleg ikkje forstår kan skade dei?
Blir det sagt noko om born som dei kan oppfatta som sårande - no eller om tjue år? 
Blir det sagt noko konkret om helse eller anna sensitiv informasjon som bør klippast ut i ein publiseringsversjon?                                                                                                                                   Sjå meir hos Norsk Presseforbund
 
Papir og blyant:
Det gode og gamle verktøyet er ofte også det mest effektive! Også for folk som er vande med datamaskinar
Fyrst: Kok kaffi!  Logging er spennande og hyggeleg - og då høyrer det saman med kaffi (eller  te) 
Lag to kolonner - ei smal og ei brei. Den smale er for tidskodar - den breie for stikkord:  
   
Leit etter perle nr. 1 - skriv ca tidskode, noter ord som du merkar deg i den breie kolonna. Stopp videoen av og til. 
Ikkje bry deg om rettskriving eller setningsform - det tar du i runde to
Finn du etiske problemfelt, så marker dei gjerne med farge
Når du er ferdig, reinskriv du stikkorda. Køyr eventuelt gjennom ein gon til for å sjå at tidskodar og stikkord fungerar. 
Viss du er vand med PC så er det veldig fint om du skriv den ferdige loggen inn i eit rekneark (Google rekneark eller Excel)
      (Det går også fint å skriva inn i eit tekst-program. Bruk då tabulator (tab) mellom tidskode og stikkord. 

PC eller Mac eller Chromebook:
Viss du er så vand med datamaskin at det er lettare enn papir og blyant, gjer du det på same måten. Hugs kaffien!
Eit godt tips er å dela skjermen, eller å redusera vindauga slik at du kan skriva logg og sjå video på same tid.  



Ferdig!
Send ferdig logg til prosjektleiar.  Hugs å ta med markeringar av eventuelle etiske problemfelt. Har du ikkje fått adresse til prosjektleiar, så send loggen til post@memoar.no.  Send gjerne loggen også direkte til ho eller han som skal redigera, viss du veit kven det er. 

Takk for innsatsen! 



I dag er det blitt enkelt og rimeleg å arkivera munnleg historie i form av lyd- eller videoopptak. Men det er enno eit stykke fram til innhaldet blir søkbart utan grundig dokumentasjon. Derfor er dokumentasjon ein føresetnad for at munnleg historie skal bli bevaringsverdig.

  • Dokumentasjon handlar om å laga detaljert og søkbart oversyn over kva ein lyd- eller videofil inneheld, og kor i filen ein kan finna det. I tillegg handlar det om å gjera ei etisk vurdering av om eit opptak kan publiserast, eventuelt om det må lagast ein versjon der deler som bryt med god presseskikk er fjerna. (Ver varsam-plakaten). Til sist handlar det om å laga ein lyd- eller videofil som kan brukast og som kan gå inn i større samlingar som kan bli konverterte i masseomfang til framtidige format.

  • Memoar har tillempa metodikk frå dokumentarfilmproduksjon til arbeidet med munnleg historie. Kort forklart lagar med ein innhaldslogg med stikkordsmessig registrering av innhaldet, nærast minutt for minutt. Me tilstrebar bruk av definerte emneord – og me supplerar emneordlistene under dokumentasjonsarbeidet. Me markerar også sekvensar som eignar seg for produksjon av sjølvstendige utdrag, og me markerar sekvensar som treng ei nærare etisk eller juridisk vurdering.

Dette er arbeid som eignar seg svært godt til dugnad eller «Citizen science» - samarbeid mellom forskarar og lekfolk med kjennskap til saksfeltet som ei innsamling handlar om. Memoar har utvikla eit eige dagskurs for folk som kan tenkja seg å hjelpa til med dokumentasjonsarbeid.

  • Kurset kan gjennomførast som dagskurs eller (med fordel) som fleire samlingar samtidig med at kursdeltakarane arbeider individuelt, sidan det i stor grad handlar om erfaringsdeling og diskusjon om reelle problem og dilemma. Andre tema er etikk, emneord/søkeord, organisering av samarbeid og arbeidsdeling.


Nest siste del av dokumentasjonsarbeidet handlar om å redigera ein endeleg videofil. Dette er også arbeid som kan gjerast på dugnad, men det er langt frå så tidkrevjande som dokumentasjonsarbeidet, og dersom dokumentasjonsarvbeidet er gjort godt, kan det vera god økonomi i å setja sjølve klippejobben bort.

  • Dersom det skal utviklast eigen redigeringskompetanse i historielaget/museet, kan Memoar bidra med kurs i klipping og produksjon av publiseringsfilar og kortvideoar til bruk i formidling, opplasting til prosjektarkiv og til publiseringsteneste på internett (Minner.no, Vimeo eller YouTube) med passord.

Til slutt er det berre sjølve arkiveringa som står att. Ei ferdig personmappe i prosjektarkivet skal bestå av den publiseringsklare videofilen (evt. lydfil), ein innhaldslogg med detaljerte stikkord og tidskodar (minutt og sekund frå start), eit tekstsamandrag om kva fila inneheld og ein signert avtale med samtykkeerklæring og klargjering av korleis videoen kan brukast. Når alt dette er på plass, kan personmappa avleverast enten ved venleg deling eller ved «klipp ut/lim inn» f.eks. i Minner.no.

Til hjelp i budsjettering:

  • Tommelfingerregel er at profesjonelle brukar dobbelt så lang tid som sjølve intervjuet på å dokumentera det. Viss det skal gjerast av uøvde dugnadsmannskap, bør ein rekna med det tre- eller firedobbelte.

  • Dagskurs dokumentasjon og dagskurs redigering vil i utgangspunktet kosta for 9000,- for kvart dagskurs. Ta kontakt med post@memoar.no for disusjon om konkret budsjett til konkrete prosjekt.

28/11 2018 BE

Comments