Brynjulf Dalland 22.01.2020

Del 5 + 6/





Brynjulf Dalland del 5

Brynjulf Dalland del 6


Stikkord om innhaldet i intervjuet:
(Tala til venstre er tidskodar - minutt og sekund frå start. Blå tidskodar er klikkbare.
Du kan laga eigne peikarar ved å erstatta minutt (m) og sekund (s) i denne nettadressa:
https://vimeo.com/358595357#t=35m40s)
Del 5
00:00Personalia.
01:00Skar lauvet i potetåkeren. Drengen kjørde det inn. Fekk den på skokken. Skar lauv så potetene skulle vekse.
02:00Potetene vaks i mørke. Det gjer ikkje kjøpepoteter.
02:30Satte poteter med plog dradd av hest. Spadde dei opp med spagreip.
03:30Vidunderet frå Kverneland. Kjøpte potetopptakar. Fekk den levert, og vart instruert i bruk.
05:30Hesten Petra, nabohesten Laura. Hesten var meir verdifull enn kjerringa.
06:00Potetopptakaren vart demonstrert. Far han meinte den øydela potetene, men måtte gi seg.
07:00Potetene skulle vare heilt til neste sesong. Folk kjøpte poteter direkte frå bøndene.
07:45Digresjon: Rasjoneringskort. Ringte rundt. Fekk tak i til slutt. Fantastykke. Skrotnissen i Trondheim.
12:30Bensinmangel 1970. Har framleis rasjoneringskort. Folk gjekk på ski i gatene.
14:30Fekk inn poetene i potetkjellaren. Råtna om dei fekk slag. Haldt seg betre med muld.
15:30Grøne poteter er giftige, det har Ingrid Espelid sagt. Omtalte grøne poteter som solbrende.
17:45Perler for svin. Ingen høyrer på Brynjulf sine formaningar. Skar vekk det grøne og gav resten til dyra.
19:20Hausten. Kvileperiode. Sanka sauene i fjellet. Måtte vera tørre. Ull klippa frå våt sau tørkar aldri.
20:20Klippa dei med saks. Nabokona tente pengar på å klippa sauer. Ungsau kalla jømmer.
22:30Faren bestemde seg for å læra seg saueklipping. Kjøpte sauesaks hjå Wallendahl. Vart dyktig. Avlasta saueklipparen.
24:00Foreldra flytta til kårshuset. Brynjulf og kona overtok hovudhuset og heile garden.
25:00Felleseige. Lovverk. Utskilling av eigendom.
26:10Faren sa ifrå seg jorda då han vart 67. Mottok amerikansk pensjon. Stelte sauene.
27:00Gjekk over til maskinklipping. Kjøpte maskinklippar på brygga i Skurtveit og lærte seg kunsten. Hardt arbeid.
29:30Hadde sauer fram til Sponheim vart landbruksminister (2001). Måtte skatta for ull og kjøt. Broren ville halde fram. Skjemavelde. Sponheim sin feil.
32:00Stia dyr (mata dyr). Broren vart litt furt når han selde sauene.
33:30Siterar Ivar Aasen og Arne Garborg. Knutaheiå, Bryne, Arne Garborgs vei.
35:20Naboen haldt fram med saueholdet. Kjøpte gjetarhund for 20000 kroner. Hadde 40 sauer. Pellets er dyrt. Mata sauene med gras under krigen.
37:30Slakting av lam. Feita dei opp, og slakta dei på hausten. Noko vart salta.
39:00Fekk ikkje kjøleskap før slutten av 70-tallet. Elto vaskemaskin. Vaska kler med vaskebrett i bekken eller i stamp. Tørka kler ute.
40:40Slakting av lam. Vispa blod med heimelaga trevisp, så det ikkje skulle klumpa seg.
42:30Blodpølse med rosin. Slaktaren tok ut alle innvollane. Laga blodpølse av tarmane, gravde ned resten. Skylde tarmane i elva, lukta forferdeleg.
44:40Røykte blodpølsa i stykkjo. Røykte med brake. Lukta røyk av hår og klede.
47:00Bestefaren "vandret rundt i det stille tun" i slutten av 70-åra. Leste avisa Dagen i gyngestolen sin.
48:30Etter klipping, slakting og røyking begynte ferien. Brønna dyra, gammalt utrykk for å gi dei vatn.
49:20Hadde to kjelder på eigendomen. Hadde ikkje innlagt vatn i byrja. Dyra måtte ha lunka vatn om vinteren, ellers fekk dei kolikk.
50:40Variasjonar av utrykket "Kua har også vært kalv." Bar vatn med vassele. Tung, tok lang tid. Fekk årebetenning. Hjalp til.
53:00Var bekymra for mora. Ho var frisk til ho døyde 91 år gammal. Ramla i ei stentrapp. Brakk hofta og armen. Vart operert. Kom seg ikkje heim att. Faren var i Oslo, reiste heim. Vart gravlagd på Stord/Tysnes. Prest Frå Karmøy.
01:06:30Mora var tunghøyrd, men ellers frisk. Automatisk kistesenking, kontra tau. Historier knytt til dette. Kista rista. Kista gjekk rett ned.
01:11:40Faren mildna til på sine eldre dagar.
01:12:30Ein aksepterar døden på ein annan måte i hans alder. Forberedt kona på at han kom til å døy før henne.
01:13:20Kona ville ikkje ha sertifikat. Prøvde å lærekøyre med henne. Pleide å reise på bilferie i Noreg. Kjører framleis godt.
01:15:00Slutt.

Comments